Niedoceniana kapusta
Choć często gości na polskich stołach, rzadko pamiętamy o jej cennych właściwościach. Mówiąc o zaletach kapusty zazwyczaj wspominamy przede wszystkim o niskiej cenie, trwałości, szerokiej gamie zastosowań i lubianym przez Polaków smaku. O niezwykłych właściwościach kapusty, sposobach jej podawania i przeciwwskazaniach do jej spożywania rozmawiamy z Agatą Lewandowską, specjalistką ds. żywienia człowieka z Poradni Dietosfera.
*- Dietetycy zachęcają do spożywania nie tylko kapusty, ale także jej "kuzynów" z rodziny kapustowatych. Jakie warzywa się do niej zaliczają? *
- Rodzina kapustowatych jest liczna. Należą do niej wszystkie odmiany kapusty: m.in. biała, czerwona, włoska, pekińska, a także brukselka oraz pak-choi (kapusta, która nie wytwarza główki). Do kapustowatych zaliczamy też brokuły, kalafiora, jarmuż, kalarepkę i rzepę.
- Czy faktycznie wszystkie te warzywa można określić jako wyjątkowo zdrowe?
- Zapewniam, że są bardzo zdrowe. Warzywa kapustowate, dzięki substancjom w nich zawartych, mają działanie przeciwbakteryjnie, mogą być elementem profilaktyki nowotworów (szczególnie hormonozależnych, np. sutka) oraz chorób na tle miażdżycowym. Pobudzają też układ odpornościowy. W medycynie ludowej były stosowane wspomagająco w leczeniu chorób zakaźnych, trądziku, wysypek, ropni i czyraków. Uważało się, że spożywanie kapusty leczy anemię, stosowano ją też przeciwko szkorbutowi, czyli niedoborowi witaminy C. Spożywanie warzyw z rodziny kapustowatych może też pomóc na zaparcia. Ich zaletą jest łatwa dostępność i niska cena. Dzięki temu mogą być spożywane często i w większych ilościach.
- Które składniki kapusty są najcenniejsze dla naszego organizmu?
- Kapusta zawiera m.in. sporo (jak na źródło roślinne) wapnia. Bogata jest też w żelazo, witaminę C, karotenoidy - w tym beta-karoten, a także białko i błonnik. Bardzo cenne są też obecne w tym warzywie związki siarki, które mogą chronić przed nowotworami. Sporo wapnia i karotenoidów znajdziemy np. w kapuście pak-choi.
- Czy kapusta jest zdrowa w każdej postaci - surowa, kiszona, gotowana?
- Surowa jak najbardziej. Gotowana straci część witaminy C, ale zostanie w niej błonnik, wapń, składniki mineralne i karotenoidy. Poza tym będzie delikatniejsza, co jest szczególnie ważne dla osób o wrażliwym żołądku. Z kolei kapusta kiszona będzie świetną pożywką dla mikroflory jelitowej. Sprawdzi się też jako środek na niektóre rodzaje zaparć i poprawi zdrowie jelit.
- Czy istnieją jakieś przeciwwskazania do spożywania kapusty?
- Tak. Spożywanie kapusty powinny ograniczyć osoby z niedoczynnością tarczycy. Składniki w niej zawarte zmniejszają wiązanie jodu do hormonów tarczycy, jednocześnie osłabiając pracę tarczycy. Jeśli z jakiegoś powodu jesteśmy zagrożeni niedoborem jodu lub już został on u nas stwierdzony, zdecydowanie powinniśmy ograniczyć spożycie warzyw z tej rodziny. Są one uważane za ciężkostrawne. Przeciwwskazaniem do ich spożywania są więc niektóre choroby przewodu pokarmowego. U osób wrażliwych mogą wywołać gazy, wzdęcia, bóle brzucha i uczucie pełności. Zazwyczaj źle na kapustę reagują osoby z chorobami wątroby czy z zespołem drażliwego jelita.
- Czy są jakieś limity jeśli chodzi o ilość jedzonej kapusty? Innymi słowy - ile to za dużo?
- Przede wszystkim musimy pamiętać, że każda dieta musi być urozmaicona, nie powinniśmy więc ograniczać się jedynie do sięgania po warzywa z tej rodziny. Kapustowate są zdrowe, ale nie mogą zastępować innych wartościowych produktów spożywczych. Jeśli tylko będziemy pamiętać o urozmaiceniu diety, a kapustowate nam smakują i nie wywołują żadnych dolegliwości - możemy raczyć się tymi warzywami tak często, jak mamy na to ochotę.
AD/mmch/kuchnia.wp.pl
