Grzyb szatan (goryczak żółciowy) - jak go odróżnić od borowika?

Borowik szlachetny to marzenie wszystkich grzybiarzy. Nic dziwnego. Jest to najbardziej wartościowy i najsmaczniejszy leśny grzyb. Ma wyjątkowy smak i aromat. Można go wykorzystać w kuchni na bardzo wiele sposobów. Nadaje się do duszenia, smażenia, gotowania, pieczenia i suszenia. Sprawdzi się jako główny składnik sosów, zup, farszu do wigilijnych uszek, pierogów czy krokietów.

W lesie powinniśmy jednak zachować czujność. Młode owocniki borowika szlachetnego bardzo łatwo pomylić z niejadalnym goryczakiem żółciowym (niewłaściwie nazywanym borowikiem szatańskim), który ma bardzo gorzki miąższ. Jak je od siebie odróżnić? Nie jest to proste.

Borowik ma zazwyczaj większy kapelusz o szarobrązowej lub czerwonobrązowej barwie i grubszy, bladożółtawy trzon z białą siatką. Z kolei goryczak żółciowy ma średniej wielkości kapelusze i węższe trzony z grubą oliwkowobrązową siatką na jasnym tle. Najbardziej mylącą cechą jest przyjemny zapach goryczaka żółciowego. Można jednak wykonać prosty test. Wystarczy dotknąć językiem odłamanego fragmentu kapelusza. Jeśli wyczujemy gorzki smak, to znaczy, że mamy do czynienia z goryczakiem żółciowym.

Goryczak żółciowy nie jest grzybem trującym, jest jednak niejadalny. Jeśli przypadkiem trafi do sosu lub zupy zepsuje smak potrawy. Poza tym może wywołać nieprzyjemne dolegliwości żołądkowe - bóle brzucha, wymioty, nudności, biegunkę.

Grzybiarze często mylą także goryczaka żółciowego z borowikiem szatańskim i nazywają go "szatanem". Są to jednak dwa różne grzyby. Borowik szatański występuje on w lasach bukowych i dębowych od lipca do października, szczególnie w tych regionach Polski, gdzie lasy rosną na wzgórzach i stokach. Trzon borowika szatańskiego jest dość krótki i bulwiasty. Ma żółtawy kolor i pokrywa go wyraźna, gęsta siateczka. Zjedzenie borowika szatańskiego powoduje nudności, wymioty, skurcze i nerwobóle. Po zjedzeniu tych grzybów trzeba jak najszybciej przeprowadzić płukanie żołądka, bo zawarte w nich toksyny mogą nawet doprowadzić do śmierci.

Jeśli mamy jakiekolwiek wątpliwości czy znaleziony przez nas grzyb jest grzybem jadalnym, zrezygnujmy z jedzenia go albo pokażmy naszą zdobycz grzyboznawcy.