ycipk-417ett

Prosto z Polski. Przegląd świątecznych potraw i przysmaków

Dwanaście potraw bezmięsnych – taka jest tradycja kolacji wigilijnej w Polsce. Polacy jej chętnie hołdują i przygotowują wieczerze zgodnie z regionalnymi zwyczajami. Jakimi? Przedstawiamy.
Głosuj
Głosuj
Podziel się
Opinie
Prosto z Polski. Przegląd świątecznych potraw i przysmaków
(123RF)
ycipk-417ett

Uroczysty czas, jakim jest Wigilia i Boże Narodzenie, poprzedzają mozolne przygotowania. Sprzątanie, poszukiwanie prezentów i najważniejsze – przygotowanie pysznej wieczerzy, z którą wiążą się ściśle określone obyczaje i potrawy. Jednak ze względu na zróżnicowanie regionalne, a nawet w samych domach, zwyczaje te w różnych częściach Polski są zupełnie inne i, co trzeba zaznaczyć, pielęgnowane od pokoleń. Wspólnym mianownikiem jest wspomniana już dwunastodaniowa kolacja, co ważne, postna. Każdej z potraw trzeba skosztować, bo według wierzeń ludowych, zapewni to szczęście na cały nadchodzący rok. Same dania mają jednak sporo różnic. Przyjrzyjmy się temu, co można było i nadal można znaleźć na świątecznych polskich stołach.

Domyślny opis zdjęcia na stronę główną 123RF
Podziel się

Mazowsze

Tutaj królują śledzie i karp na wiele sposobów, a także sandacz. Głównym tradycyjnym daniem mazowieckim były niegdyś kłosy – kluski z makiem. Im dłuższe i grubsze – tym lepiej, bo symbolizowały pomyślność w nowym roku. Na mazowieckiej wieczerzy podawano też tzw. rwaki – rodzaj kopytek z kapustą i grzybami. Do dziś podaje się zupę grzybową, która szykowana jest z barszczu białego na zakwasie z kapusty z grzybami, postny bigos i panierowane lub smażone grzyby. Tradycyjną potrawą w tym regionie jest barszcz czerwony z uszkami. To z Mazowsza wywodzi się słynny kompot z suszu, a zwieńczeniem wieczerzy jest kisiel żurawinowy, który może być serwowany z małą ilością śmietany.

ycipk-417ett
Fried CARP with almonds Shutterstock.com
Podziel się

Lubelszczyzna

Wielokulturowy tygiel. Polacy, Żydzi, Ormianie, Niemcy i Ukraińcy przez pokolenia żyli tu w kulinarnej symbiozie. Wielu mieszkańców Lubelszczyzny kontynuuje przez pewien czas zapomniane tradycje i chętnie przygotowuje kolację wigilijną w tym duchu. Szczególnie duży wpływ na świąteczne dania tego regionu mieli Żydzi zamieszkujący Lublin i pobliskie miasteczka. To oni rozpropagowali potrawy z karpia, podawanego przede wszystkim w galarecie. Znane są także klopsiki z karpia w galarecie czy karp wędzony. Charakterystycznym deserem wigilijnym jest tu strucla z makiem.

Kutia, traditional Christmas dish in Ukraine and  Poland Fotolia
Podziel się

Podlasie

Jest nadal skrzyżowaniem różnych kultur: żyją tu Polacy, Ukraińcy, Białorusini, Tatarzy, a kiedyś także Żydzi. Na podlaskich stołach świątecznych muszą znaleźć się pierogi z kapustą, śledzie, podlaskie wareniki (czyli tak naprawdę pierogi z kapustą i grzybami podsmażane na rumiano) oraz oczywiście kutia. Kolację popija się kompotem z łodyg leśnych malin, który słodzony jest obficie miodem. Gotuje się też często barszcz z suszonych grzybów, a w domach prawosławnych smaży się racuchy z suszonymi owocami. Popularne są również racuchy drożdżowe.

ycipk-417ett

Małopolska

Charakterystyczna dla tej części Polski jest zupa grzybowa, którą w małopolskim wydaniu serwuje się z łazankami. Wigilia nie odbędzie się też bez moskoli, czyli podpłomyków z ciasta ziemniaczanego podawanych do grzybów. Przysmakiem jest też pamuła, czyli słodko-słony barszcz ze śliwek. Ta zapomniana zupa wraca znowu do łask. Dodaje się do niej delikatne lane kluseczki lub słodką śmietankę.

Shutterstock.com
Podziel się

Górny Śląsk

Na śląskiej Wigilii spotkamy zupę z siemienia lnianego – tzw. siemieniotkę, zupę migdałową, a także zupę grzybową z galuszkami (kluseczkami). Jada się tu także gołąbki z kaszy perłowej i grzybów. Stałym punktem wigilijnego menu są oczywiście śledzie i karpie. Słodkie potrawy to kluski z makiem czy ciasto - kołocz (który, wywodzi się od staropolskiego kołacza). Wśród słodkości znajduje się moczka – robiona ze specjalnego piernika, migdałów, rodzynek, suszonych moreli, śliwek i fig, gruszek, daktyli oraz orzechów laskowych, a wszystko to moczy się w dużej ilości ciemnego piwa. Na Śląsku opolskim popularne są śliszki – miękkie i wilgotne drożdżowe bułeczki nadziewane makiem.

Dolny Śląsk

Na dolnośląskich stołach króluje mieszanka wspomnień przywieziona z odległych terenów. Obok barszczu z uszkami można spotkać zupę z kiszonej kapusty z dodatkiem grzybów i grochu, a także zupy rybne. Królują także również pierogi z różnymi farszami: ruskie, z kapustą i grzybami, śledziem, a na słodko: z makiem i bakaliami. Ryby pochodzą tylko z tamtejszych stawów o długiej tradycji. Pojawia się suszynina – rozgotowane owoce podane w kisielu żurawinowym, przyprawione goździkami i cynamonem. Jest także świszcz – kasza jęczmienna wymieszana z suszonymi owcami i miodem oraz kluski z makiem.

ycipk-417ett

Wielkopolska

Tu Wigilia miała i ma bardzo postny charakter. Pojawiają się ziemniaki w mundurkach, śledzie, olej lniany oraz makiełki – potrawa przygotowana z maku, bakalii i czerstwej bułki. Barszcz czerwony przygotowywany jest na wywarze grzybowym. Serwuje się także karpia w sosie piernikowym i pierogi z kapustą i grzybami. Kiedyś najważniejszym posiłkiem był obiad pierwszego dnia Świąt – 25 grudnia.

123RF
Podziel się

Pomorze i Kaszuby

W tym regionie oczywiście królują ryby. Pojawia się karp w sosie czosnkowym czy sieja smażona z grzybami. Na stole wigilijnym znajdzie się też flądra w galarecie albo śledzie duszone wa jabłkach. Tradycyjną zupą jest rybna ze śledzi i suszonych gruszek. Na deser je się sękacza.
Tak różnorodne dania wigilijne, które znajdziemy również w pierwszy i drugi dzień na polskich stołach, wiążą się z naszą różnorodną historią. Wpływy różnych narodowości odcisnęły ślad na kulinarnej tradycji, co sprawia, że jest jeszcze bardziej bogata, nawet w wigilijnym, postnym menu.

Partnerem artykułu jest Biedronka

ycipk-417ett
0
komentarze
Głosuj
Głosuj
0
Wow!
0
Ważne
0
Słabe
0
Straszne
Trwa ładowanie
.
.
.

ycipk-417ett

ycipk-417ett
ycipk-417ett